Wątroba – niezwykły skarb
Wątroba to niezwykle istotny narząd w naszym ciele, gdyż pełni wiele różnych funkcji, bez których nasz organizm nie byłby w stanie sobie poradzić. Przede wszystkim w wątrobie zachodzą wszystkie przemiany najważniejszych składników odżywczych czyli białek, tłuszczów, węglowodanów, witamin i składników mineralnych. Dzięki wątrobie nasz organizm wykorzystuje składniki odżywcze z pożywienia. Wątroba wytwarza substancję zwaną żółcią, która jest niezbędna w procesie trawienia i wchłaniania tłuszczów w przewodzie pokarmowych. Odgrywa ważną rolę w gospodarce cholesterolowej i trójglicerydowej – ok. 80% cholesterolu jest wytwarzane w wątrobie, ma też kluczowe znaczenie w metabolicznej aktywacji witaminy D. Wątroba to również organ oczyszczający organizm ze szkodliwych substancji (tj. leki czy toksyny). Jest to także magazyn nie tylko dla podstawowych składników odżywczych jak białka, tłuszcze czy węglowodany, ale także witamin A, D, B12 i ferrytyny (to białko, które magazynuje żelazo w organizmie). Bierze udział w procesach odpornościowych.
Racjonalne odżywianie pomaga zachować wątrobę w dobrej kondycji. Nie ma jednej, uniwersalnej diety wątrobowej, gdyż w zależności od stanu zdrowia pacjenta, w tym stopnia uszkodzenia wątroby czy chorób współistniejących, dietę ustala się indywidualnie.
Istnieją jednak zasady, których warto przestrzegać:
– ogranicz albo wyklucz spożycie alkoholu
– zamień tłuszcze nasycone na nienasycone
– spożywaj codziennie warzywa i owoce
– unikaj żywności wysokoprzetworzonej
– zredukuj masę ciała, ale nie stosuj „cudownych diet”
– uprawiaj regularną aktywność fizyczną
– wypijaj około 2 litrów wody dziennie.
Czynnikami szkodliwymi dla wątroby są m.in. złe nawyki żywieniowe (w tym zbyt obfite, tłuste potrawy), nadużywanie alkoholu, zawarte w pożywieniu toksyny, pleśnie, metale ciężkie, niektóre leki, wirusy (odpowiedzialne za wirusowe zapalenie wątroby), otyłość, nadciśnienie, stany zapalne w organizmie.
Obecność dobrego tłuszczu – oleje roślinne (np. rzepakowy, oliwa z oliwek, olej lniany) w diecie jest bardzo ważna, ponieważ w nim rozpuszcza się witamina D, A, E oraz K, które również mają istotny wpływ na prawidłową pracę wątroby.
Kurkumina zawarta w kurkumie przyczynia się do wydzielania żółci i wspomaga trawienie tłuszczów. Może zapobiegać procesowi włóknienia wątroby i otłuszczania komórek, a także obniżać poziom trójglicerydów i cholesterolu. Czarnuszka wspomagające leczenie niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby. Pracę wątroby wspomaga m. in.: melisa, mięta pieprzowa, rumianek, ostropest plamisty, rzewień (łodyga i korzeń), mniszek lekarski, łopian, kłącze tataraku, kora wiązu śluzowego.
Źródło:
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej
